Konu arşivi
Türkçede haset ile gıpta için iki ayrı sözcük var ve gündelik dil onları ahlaken ayırmış: gıpta masum, haset ayıp. Oysa alan hasedin iki türü mü olduğunu, yoksa tek bir acının iki yolu mu olduğunu hâlâ tartışıyor — ve Türkçenin fazladan sözcüğü tartışmayı çözmüyor, iki tarafa da örnek veriyor.
"Mükemmeliyetçilik" tek bir sözcük altında iki ayrı şeyi taşıyor: yüksek standart peşinde koşmak ile hata korkusu ve değerlendirilme kaygısı. İkisi, erdem iddiasının sınandığı yerde — iş çıktısında — farklı yönde ilişkiler gösteriyor; ruhsal fatura ise büyük ölçüde ikincisine kesiliyor.
Herkesi memnun etmeye çalışmak bir tanı değil; kavram ancak son iki yılda doğrudan ölçülmeye başlandı. Ölçülen tarafı şu: sorun yardımseverliğin miktarı değil, kişinin kendini dışarıda bırakması ve verirken bir seçeneği bulunup bulunmaması. İlişkinin koşulları da en az kişi kadar belirleyici.
Aynanın karşısında olumlu cümleler tekrarlamanın öz saygıyı artırdığı gösterilmedi. 2009 tarihli ünlü bir deney tersine, zarar verdiğini bulmuştu; ama 2020'de çok daha geniş iki tekrarlama çalışması bu bulguyu doğrulayamadı. Elimizde etkisi bir türlü ortaya çıkmayan bir teknik var.
Toksik ilişki bir tanı değil, gündelik bir sıfattır; çatışma, hayal kırıklığı ve uyumsuzluk tek başına bunun kanıtı sayılmaz. Kelime, süreklilik gösteren, onarılmayan ve kişiyi küçülten bir örüntüyü anlatırken işe yarayabilir; şiddet ve denetim varsa aranacak sözcük bu değildir ve önce güvenlik gelir.
"Impostor sendromu" ayrı bir tanı ya da hastalık değil; adındaki "sendrom" kelimesi yanıltıcı olabilir. Bu yazıda bu hissin ne kadar sık bildirildiğini, neyle ilişkili bulunduğunu, kaygı ve çökkünlükle iki yönlü olabilecek bağını ve ne zaman bir uzmanla konuşmanın yararlı olabileceğini ele alıyoruz.
Terapiye başvurmak için "yeterince kötü" hissetmeyi beklemek gerekmez: değiştirmek ya da anlamak istediğin bir şeyin olması, bir uzmandan destek istemek için yeterli bir gerekçedir. Bu yazı bu inancın bedelini, terapinin kriz dışı kullanımlarını ve hangi durumların beklemeye gelmediğini anlatıyor.
Narsisizm yalnızca kendini beğenmek değil; büyüklenmeci ve kırılgan yüzleri olan bir özellik kümesidir ve altında her zaman kırılgan bir benlik yattığı kanıtlanmış değildir. Bu yazıda özellik ile kişilik bozukluğunu ayırıyor, "narsist" etiketinin bedelini ve ilişkide güvenliği ele alıyoruz.
Suçluluk ile utanç aynı şey mi? Suçluluk davranışa, utanç benliğe odaklanır. Bu yazı ayrımın kökenini, iki duygunun hangi koşullarda farklı davranışlarla ilişkili bulunduğunu, utandırmanın neden beklenen sonucu vermeyebileceğini ve utançla baş etmeye yardımcı olabilecek yolları anlatıyor.